Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych

Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych

MAR 01, 2016
808 VIEWS
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Muzeum tajne przez poufne: 1 marca Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych

Mało kto wie o Izbie Pamięci Ofiar Terroru Komunistycznego mieszczącej się w podziemiach siedziby Służby Kontrwywiadu Wojskowego przy ul. Oczki 1. Ta trudna jak na muzeum lokalizacja jest przyczyną, że Izbę zwiedza średnio 30 – 40 osób w roku,  zwiedzaniu poza osobą odpowiedzialną za gościa, towarzyszy żołnierz służby wartowniczej SKW. Izba czynna jest godzinę dziennie, a zapowiedzieć trzeba się wcześniej do sprawdzenia przez służby SKW. Historycy z SKW są bardzo chętni do oprowadzania po muzeum, ale większej otwartości jak na razie nie można zapewnić.  

fot. MON
fot. MON

Ponury gmach przy ul. Oczki 1 jest jednym z niewielu budynków w Śródmieściu Warszawy, które przetrwały wojnę. W 1945 roku budynek przejął sowiecki Główny Zarząd Informacji. GZI było tajną policją polityczną działającą głównie w Wojsku Polskim i wyszukującą w jego szeregach żołnierzy wrogich socjalizmowi i nie rokujących nadziei na poprawność polityczną. Zarząd powstał pod dowództwem sowieckiego GRU. Na trzech kondygnacjach budynku znajdowało się 70 cel więziennych. Areszt, z którego korzystali śledczy Informacji, funkcjonował do 1956 roku. W podziemiach torturowano i zabijano polskich patriotów, wymuszano fałszywe zeznania obciążające siebie lub kolegów, a także po prostu zmyślano zarzuty, najczęściej o szpiegostwo. Do początku lat 50. Informacja Wojskowa aresztowała blisko 17 tys. osób. Żołnierze ci, uznawani byli za wrogów ludu  i szpiegów obcych wywiadów działających na szkodę rodzącej się Polski Ludowej. Raport Zarządu Informacji głosił, że aż 50 % przedwojennych oficerów miało wrogie nastawienie do nowej władzy a ich poglądy były obce klasowo. Nie mogli dalej pełnić swoich obowiązków. Po sfingowanych procesach byli skazywani  na śmierć, wiadomo o 132 wykonanych wyrokach.

W podziemiach poza przesłuchaniami, zabijano, do dziś nie ma śladu po ciałach polskich oficerów, część z nich prawdopodobnie leży na powązkowskiej „Łączce”. Z małych cel, w których dzisiaj stoją oryginalne łóżka (barłogi), okienka wychodzą na ulicę Oczki. Jednak nie było szans na ostatnie spojrzenie na skrawek nieba, okna były zasłonięte a ulica zamknięta dla ruchu. Zresztą mało kto chciał chodzić w te rejony. Warszawiacy wiedzieli, że władza sowiecka jest bezwzględna nawet dla przypadkowego świadka, każdego można było uznać za wroga i szpiega.

Izba powstała w 2006 roku. Otwarcia dokonał ówczesny szef SKW Antoni Macierewicz, historycy przygotowali specjalne ekspozycje opisujące historię Głównego Zarządu Informacji.  Na dużych planszach przedstawiono historię formacji, jej działalność, kontekst historyczny, zbrodnie i historie najsłynniejszych spraw, znaczenie w systemie władzy PRL i wojska. Znajdziemy tutaj zdjęcia katów i ofiar, prokuratorów, dowódców i ich podwładnych. Eksponowane są zdjęcia i dokumenty. Po 1990 roku ofiary zostały uznane za niewinne, jednak tylko dwóch prokuratorów i sędziów wojskowych zostało skazanych na 2 – 3 lata więzienia, inni nigdy nie zostali rozliczeni za przestępstwa sądowe, między innymi prokurator Helena Wolińska, czy Stefan Michnik. Jedyna sprawiedliwość historyczna to ich portrety w sali z katami. Prokuratorzy tamtych czasów, mieli często po 20 – parę lat i niepełny kurs prawniczy za sobą. Liczyła się jedynie nienawiść do polskich oficerów, którzy  reprezentowali przedwojenny etos patrioty.

W ponurej atmosferze piwnic, można przenieść się do czasów najmroczniejszej historii naszego narodu. Cele są zrekonstruowane jednie w części podziemi, reszta nie jest znana a pełne plany i opisy dawnej mordowni przy Oczki są w Rosji.

zdjęcia: IPN, SKW, MON

 

Maria Kołtunowska

Maria Kołtunowska

Dziennikarz at TVP
Dziennikarka Telewizji Polskiej, reportażysta, newsowiec. Organizauje pracę i zadania biur prasowych instytucji. Doktorantka AON z zakresu służby prasowej i walki informacyjnej. Członek Europejskiego Instytutu Bezpieczeństwa

PODOBNE ARTYKUŁY

Niezrealizowane marzenie Ukrainy

Niezrealizowane marzenie Ukrainy

Po zakończeniu Rewolucji Godności, zmianie elity rządzącej, obaleniu reżimu Janukowicza i usunięciu prorosyjskich marionetek z najwyższych stanowisk państwowych, przeciętny obywatel oczekiwał zmian na lepsze. Każdy chciał, żeby nowa władza przeprowadziła

READ MORE
Falowość terroryzmu

Falowość terroryzmu

Terroryzm – zjawisko, które w ostatnich latach jest poruszane przez wielu specjalistów.  Jednak czy różnorodność definicji pomaga w zrozumieniu działań terrorystów? Analizując zjawisko terroryzmu należy odnieść się do tzw. „falowości

READ MORE
Gotowana żaba

Gotowana żaba

Powszechnie znana jest legenda o żabie, która wrzucona do wrzątku od razu z niego wyskakuje i uchodzi z życiem. Natomiast powoli podgrzewana w wodzie nie zauważa problemu, rozkoszuje się rosnącą

READ MORE
Komputery i artyleria

Komputery i artyleria

Niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, że sprytny, wszystkoumiejący telefon komórkowy trafił do ich kieszeni za sprawą artylerii. Tak, artylerii – królowej pola walki skutecznie eliminującej oddalone o wiele

READ MORE
Z biblioteczki Artura D. #6: „Szpieg, który wiedział za mało”

Z biblioteczki Artura D. #6: „Szpieg, który wiedział za mało”

Po dobrze ponad półrocznej przerwie wracam do kontynuowania cyklu czytelniczego „Z biblioteczki Artura D.„. Dla niezorientowanych, opisuję w nim książki z własnej biblioteczki, po które w mojej opinii, z różnych

READ MORE
Współpraca austriacko-niemiecka po wojnie. Austria w cieniu RFN.

Współpraca austriacko-niemiecka po wojnie. Austria w cieniu RFN.

Od czasu, gdy Austria weszła do Unii Europejskiej w 1995 r., stosunki RFN i z „mniejszym bratem niemieckim” zaczęły się normalizować. Obecnie relacje bilateralne układają się wzorowo, a stopień sympatii

READ MORE
Kultura vs propaganda w państwach totalitarnych

Kultura vs propaganda w państwach totalitarnych

Opisanie zagadnienia tak rozległego jak kultura w państwach totalitarnych wiąże się z koniecznością zdefiniowania pojęcia jakim jest totalitaryzm. Totalitaryzm (od łac. totus cały) to dążenia państwa do zapewniania kontroli nad

READ MORE
Czy Stalin planował III wojnę światową?

Czy Stalin planował III wojnę światową? Popular

Stalin chciał wyruszyć na podbój Europy już w roku 1941, może w 1942. Hitler ubiegł go i jako pierwszy zaatakował ZSRR. Związek Sowiecki został zepchnięty do defensywy. Jednak ostatecznie to

READ MORE
Afganistan. Relacja Borowika

Afganistan. Relacja Borowika

Już 20 marca br. rusza przedsprzedaż drugiego, poprawionego wydania książki „Afganistan. Relacja Borowika”. Ten sfabularyzowany dokument autorstwa Władysława Zdanowicza oraz funkcjonariusza Biura Ochrony Rządu tworzącego pod pseudonimem Jan Jagoda, opowiada

READ MORE
Quis custodiet ipsos custodes?

Quis custodiet ipsos custodes?

Quis custodiet ipsos custodes? czyli słów kilka o służbach specjalnych starożytnych Rzymian Mars et Honos Jeszcze w V wieku p.n.e. nic nie zapowiadało przyszłej wielkości Rzymu. Dopiero około 300 roku

READ MORE
Kalendarium terroryzmu – LUTY

Kalendarium terroryzmu – LUTY

  Zbiór wybranych zdarzeń o charakterze terrorystycznym na całym świecie, mających miejsce w lutym. Uwaga: w wielu źródłach daty różnych wydarzeń różnią się o jeden dzień [bieżąca aktualizacja 1853 –

READ MORE
Z biblioteczki Artura D. #2: „Encyklopedia Wojskowa”

Z biblioteczki Artura D. #2: „Encyklopedia Wojskowa”

Po pierwszym wpisie z serii Z biblioteczki Artura D. #1: „Czterech„ przyszła pora na wydawnictwo typowo naukowe, encyklopedyczne. Chciałbym przedstawić pozycję z posiadania, której jestem bardzo zadowolony: „Encyklopedia Wojskowa”. „Encyklopedia

READ MORE
Z biblioteczki Artura D. #1: „Czterech”

Z biblioteczki Artura D. #1: „Czterech”

Tak jak pisałem wczoraj w zerowym wpisie cyklu „Z biblioteczki Artura D.”, nie sądziłem, że tak łatwo i tak szybko zdecyduję się, którą książkę wziąć na warsztat jako pierwszą. Aktualna

READ MORE
Z biblioteczki Artura D. #0: wstęp

Z biblioteczki Artura D. #0: wstęp

Jakiś czas temu zostałem niejako wywołany do tablicy na Twitterze. Chodziło o polecenie ciekawych książek w tematyce siły specjalne i służby specjalne. Poleciłem, wysłałem nawet jakieś zdjęcia, w odpowiedzi budująca

READ MORE
Czy Wojsko Polskie budzi grozę?

Czy Wojsko Polskie budzi grozę? Popular

Chcę postawić zdecydowaną i prawdziwą tezę, że Siły Zbrojne RP są bez porównania i bezwzględnie najlepsze w subregionie Europy Środkowo-Wschodniej. Oczywiście, Wojsko Polskie ma wiele słabości na różnych obszarach: od

READ MORE
Wykorzystywanie śmierci operatora GROM przez polityków

Wykorzystywanie śmierci operatora GROM przez polityków Popular

W dniu dzisiejszym (1 września 2016 r.) posłanka Katarzyna Lubnauer w imieniu partii .Nowoczesna Ryszarda Petru, zażądała od Ministra Obrony Narodowej Antoniego Macierewicza, wyjaśnień w sprawie tragicznej śmierci operatora GROM. Posłanka Lubnauer

READ MORE
Trwa nabór do OS Commando dla kandydatów do Wojsk Specjalnych

Trwa nabór do OS Commando dla kandydatów do Wojsk Specjalnych Popular

Jeszcze tylko miesiąc pozostał zainteresowanym na złożenie wniosku przez kandydatów na żołnierzy Wojsk Specjalnych. 30 września 2016 r. upływa termin dla cywili ubiegających się o przyjęcie do Ośrodka Szkolenia „Commando”

READ MORE
Próba technologizowania twórczości operacyjnej

Próba technologizowania twórczości operacyjnej

Poniższy tekst jest odniesieniem do bardzo ciekawego wątku, wprowadzonego przez Piotra Wrońskiego w artykule „Nowy projekt PiS w przygotowaniu”, który ukazał się na łamach Naszego Dziennika. Technologizowanie operacyjnej pracy twórczej (prowadzenie wywiadu agenturalnego)

READ MORE
Ślepiec w fabryce okularów

Ślepiec w fabryce okularów

Wprowadzenie do obiegu publicznego terminu „Wojna Hybrydowa” jest prawdopodobnie jednym z większych sukcesów „zewnętrznych” specjalistów od prowadzenia działań „nieregularnych”. Z technicznej strony – preparując specoperacje psychologiczne – najpierw opracowuje się

READ MORE
Ustawa antyterrorystyczna – fakty i mity

Ustawa antyterrorystyczna – fakty i mity

Ustawa antyterrorystyczna wzbudza wśród obywateli wielkie emocje. Jak się jednak okazuje, w większości niepotrzebnie gdyż ów emocje podgrzewają głównie politycy, realizując swoje polityczne cele. Najczęściej bazują oni na niskich pobudkach, grając

READ MORE
Szczyt NATO w Rydze? Macierewicz krytykuje dezinformację niemieckich mediów

Szczyt NATO w Rydze? Macierewicz krytykuje dezinformację niemieckich mediów

Szef MON Antoni Macierewicz spotkał się z dziennikarzami po raz pierwszy w miejscu, gdzie w lipcu odbędzie się szczyt NATO, na Stadionie Narodowym. Wyjaśniał, że wszelkie publikacje o przeniesieniu szczytu

READ MORE
Polityczna gra służbami

Polityczna gra służbami

Służby są apolityczne, no przynajmniej z zasady. Podlegają cywilnemu nadzorowi, ba, nawet część z nich jest cywilna. Ów nadzór wynika z zasad funkcjonowania demokratycznego państwa prawa. Jednakże cywilny nadzór to

READ MORE
Wojskowy rytuał salutowania

Wojskowy rytuał salutowania

Stara maksyma mówi, że jak nas widzą tak nas piszą ma szczególne zastosowanie w wojsku. W dzisiejszych czasach kiedy to wystąpienia żołnierzy nie tylko są relacjonowane na żywo ale także

READ MORE
Niemieckie błędne koło bezpieczeństwa

Niemieckie błędne koło bezpieczeństwa

Dzisiejsze (2 stycznia 2016 r.), internetowe wydanie Deutsche Welle informuje, iż Niemcy chcą zacieśnić współpracę ze służbami specjalnymi państw trzecich. Jest to pokłosie niedoszłych, sylwestrowych zamachów terrorystycznych w Monachium. W

READ MORE
Służby, uchodźcy, terroryzm, Ukraina, Rosja – rok 2015 na Sztab.org

Służby, uchodźcy, terroryzm, Ukraina, Rosja – rok 2015 na Sztab.org

Kończy się rok 2015, rok wielu wydarzeń i zmian, często tragicznych w skutkach. Na naszych łamach poruszaliśmy wiele tematów będących na ustach świata. Staraliśmy się przedstawiać wydarzenia i fakty nie

READ MORE
Ustawa antyterrorystyczna – konieczność czy nadmuchany balon

Ustawa antyterrorystyczna – konieczność czy nadmuchany balon

Polski rząd zapowiada wprowadzenie pierwszej w historii III RP ustawy antyterrorystycznej, mylonej przez dziennikarzy z zapisami o kontroli operacyjnej. Czy faktycznie potrzebujemy takiej ustawy, czy może wystarczy zmienić Ustawę o

READ MORE
Ochrona interesów RP i UE – relacja i wnioski z seminarium na WSPol

Ochrona interesów RP i UE – relacja i wnioski z seminarium na WSPol

W dniach 9 – 10 listopada 2015 r. na terenie Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie odbyło się międzynarodowe seminarium naukowe „Współpraca organów ścigania i innych instytucji państwowych w zakresie ochrony

READ MORE
Wojna w Donbasie – próba odwrócenia uwagi świata od aneksji Krymu

Wojna w Donbasie – próba odwrócenia uwagi świata od aneksji Krymu

Wojna w Donbasie stała się próbą odwrócenia uwagi świata od aneksji Krymu. Warto rozpatrzyć tą opcję w której wojna w Donbasie – to tylko sposób destabilizacji politycznej oraz ekonomicznej sytuacji

READ MORE